جراحی رباتیک چیست؟
در جراحی رباتیک، جراح عمل را به کمک یک بازوی رباتیک انجام میدهد. ما در جراحیهایمان از سیستم بازوی رباتیکی به نام Mako (Makoplasty) استفاده میکنیم. کسی که جراحی را انجام میدهد و تصمیم میگیرد همیشه جراح است؛ بازوی رباتیک بهتنهایی حرکت نمیکند، بلکه دست جراح را دقیقتر میکند.
سیستم بازوی رباتیک چگونه کار میکند؟
پیش از جراحی از زانوی شما سیتیاسکن گرفته میشود و در رایانه مدل سهبعدی زانوی شما ساخته میشود. جراحی، پیش از ورود به اتاق عمل، روی همین مدل و مخصوص شما برنامهریزی میشود.
در حین جراحی، به کمک نشانگرهایی که روی ران و ساق پا نصب میشود، دوربینها موقعیت زانوی شما را لحظهبهلحظه دنبال میکنند؛ بازوی رباتیک میداند استخوان دقیقاً کجاست.
- مدل سهبعدیاز روی سیتیاسکن، مدل سهبعدی زانوی شما ساخته میشود.
- برنامهریزی مخصوص هر بیماراندازه پروتز، مقدار برش استخوان و زاویههای قرارگیری آن در زانو تعیین میشود. در حین جراحی تعادل رباطهای زانوی شما اندازهگیری و تنظیم نهایی برنامه انجام میشود.
- اجرا با بازوی رباتیکجراح برشها را با هدایت بازوی رباتیک انجام میدهد. بازو اجازه نمیدهد از محدوده برنامهریزیشده بیرون بروید؛ به این ترتیب رباطها و بافتهای سالم اطراف حفظ میشود.
مهمترین ویژگی این روش آن است که پروتز با دقت میلیمتری در همان جایی که برنامهریزی شده قرار میگیرد.
هدف از جراحی رباتیک چیست؟
برای موفقیت جراحی تعویض مفصل بسیار مهم است که پروتزی با اندازه مناسب به شکل درست در مفصل قرار بگیرد. در جراحی رباتیک هدفهای زیر دنبال میشود؛ نتیجه از بیماری به بیمار دیگر فرق میکند:
- قرارگیری درست پروتز در محل برنامهریزیشده
- انتخاب پروتز با اندازه متناسب با استخوان
- اصلاح درست شکل پا
- عمر طولانی پروتز
- کاهش از دست رفتن استخوان
- کاهش خونریزی
- برش پوستی کوچک
- کاهش درد پس از جراحی
- کاهش خطر آمبولی (حرکت لخته خون)
- افزایش میزان خم شدن زانو
- بازگشت زودهنگام به زندگی روزمره
آیا معایبی هم دارد؟
- افزایش هزینه
- نیاز به سیتیاسکن پیش از جراحی
- احتمال کمی طولانیتر شدن مدت جراحی
جراحی معمول و جراحی رباتیک: تفاوت روشها
جراحی تعویض مفصل زانو به روش معمول نیز روشی است که سالهاست با موفقیت انجام میشود. تفاوت این دو روش در شیوه برنامهریزی و اجرای جراحی است.
| تعویض مفصل زانو به روش معمول | تعویض رباتیک مفصل زانو | |
|---|---|---|
| برنامهریزی | با اندازهگیری روی عکس رادیولوژی | با مدل سهبعدی تهیهشده از روی سیتیاسکن |
| قرارگیری پروتز | با راهنماهای مکانیکی | مطابق برنامه، به کمک بازوی رباتیک |
| تصویربرداری پیش از جراحی | عکس رادیولوژی | عکس رادیولوژی و سیتیاسکن |
| مدت جراحی | بهطور میانگین 1,5-2 ساعت | ممکن است کمی طولانیتر باشد |
| هزینه | کمتر | بیشتر |
چه کسانی گزینه مناسب تعویض رباتیک مفصل زانو هستند؟
اگر بیشتر شرایط زیر را دارید، ممکن است گزینه مناسبی برای تعویض مفصل زانو باشید:
- سن بالای 60 سال
- درد مفصلی طولانیمدت و شدید که برطرف نمیشود
- نتیجه نگرفتن از مسکن، فیزیوتراپی و تزریق داخل مفصل
- مصرف پیوسته مسکن با دوزی که مدام بیشتر میشود برای رفع درد
- کوتاهتر شدن تدریجی مسافت راه رفتن
- محدود شدن حرکت مفصل و ناتوانی در صاف کردن کامل زانو
- تغییر شکلهای آشکار مانند کوتاهی و کجی پاها
- سخت شدن کارهای روزمره مانند بالا رفتن از پله، نشستن و برخاستن و جوراب پوشیدن
سن معیار قطعی نیست. برای نمونه، نمیتوان تصور کرد بیمار 35 سالهای که مفصلش بر اثر روماتیسم یا پس از حادثه بهشدت آسیب دیده است، 25 سال برای جراحی صبر کند. تصمیم با توجه به معاینه، عکس رادیولوژی و کیفیت زندگی شما و با هم گرفته میشود.
چه جراحیهایی با بازوی رباتیک انجام میشود؟
با سیستم بازوی رباتیک علاوه بر تعویض کامل مفصل زانو، جراحیهای تعویض نیمه مفصل زانو و تعویض مفصل لگن نیز قابل انجام است.
تعویض رباتیک مفصل زانو در ویدیوها
پرسشهای متداول
جراحی رباتیک تعویض مفصل زانو چیست؟
جراحیای است که در آن پروتز زانو به کمک بازویی رباتیک که جراح آن را هدایت میکند، در جای خود قرار میگیرد. با سیتیاسکنی که پیش از جراحی گرفته میشود، مدل سهبعدی زانوی شما ساخته میشود؛ اندازه پروتز، مقدار برش استخوان و زاویههای قرارگیری روی همین مدل و مخصوص شما برنامهریزی میشود. در جراحی، بازوی رباتیک کمک میکند برشها مطابق این برنامه و با دقت میلیمتری انجام شود.
آیا جراحی را ربات انجام میدهد؟
خیر. جراحی را جراح انجام میدهد؛ بازوی رباتیک بهتنهایی حرکت نمیکند. جراح بازو را با دست خود هدایت میکند و سیستم اجازه نمیدهد برش از محدوده برنامهریزیشده بیرون برود. در همه مراحل تصمیم با جراح است.
هدف از جراحی رباتیک چیست؟
هدف، قرارگیری درست پروتز در محل برنامهریزیشده، انتخاب پروتز با اندازه مناسب، اصلاح درست شکل پا، کاهش از دست رفتن استخوان و خون، کاهش درد پس از جراحی و بازگشت زودهنگام به زندگی روزمره است. نتیجه از بیماری به بیمار دیگر فرق میکند.
آیا جراحی رباتیک عیبی هم دارد؟
هزینه را بالا میبرد، پیش از جراحی به سیتیاسکن نیاز دارد و ممکن است مدت جراحی را کمی طولانیتر کند.
جراحی تعویض مفصل زانو چند ساعت طول میکشد؟
جراحی بهطور میانگین 1,5-2 ساعت طول میکشد. با در نظر گرفتن آمادهسازی و ریکاوری پس از جراحی، بیمار در مجموع پس از 3-4 ساعت از اتاق عمل به اتاق خود منتقل میشود.
پس از جراحی چه زمانی میتوانم سرپا شوم؟
بیماران یک روز پس از جراحی با یک وسیله کمکی دستی مانند واکر یا عصا و با گذاشتن وزن روی پای جراحیشده، راه رفتن را شروع میکنند.

